2.2.3.3 Ingewikkeld

Men spreekt van een ingewikkeld probleem als er verschillende mogelijke acties/oplossingen mogelijk zijn waarbij een expert een goed onderbouwd keuze kan geven en alle betrokkenen zullen dit accepteren. Ingewikkelde systemen kennen stabiele causale relaties tussen de componenten, maar zijn door de enorme veelheid aan componenten moeilijk te doorgronden. De causale relaties zijn ook ingewikkeld, in die zin dat ze studie vereisen om ze ten eerste te ontrafelen en vervolgens ook te snappen. Het zijn er veel en ze zijn moeilijk.

                       

Tegelijkertijd is het wel een systeem dat met de juiste expertise en ervaring kenbaar is. Het is ook beschreven in een handleiding. Als de werking eenmaal ontrafeld is, dan is het systeem ook voorspelbaar en beheersbaar. Wie het systeem begrijpt kan het bouwen, repliceren, gericht beïnvloeden en voorspellen: als dit, dan dat. Het is kenbaar: niet eenvoudig, maar wel stabiel en voorspelbaar. De basis van simpele en gecompliceerde systemen zijn stabiele en lineaire causale relaties. In dergelijke systemen leidt a tot b.